romanodersi

January 17, 2012

VAKTIJA 2012

Filed under: namazi — romanodersi @ 9:01 pm
Period: Januar, 2012

Dive

D. G.

D. H.

Sabah

Ikl. Kam.

Ruqko

Ikindija

Akshami

Jacija

Ne

1

7/2

6:50

8:45

12:23

13:45

15:59

17:55

Po

2

8/2

6:50

8:45

12:23

13:46

16:01

17:56

Ut

3

9/2

6:50

8:44

12:23

13:47

16:02

17:57

Sr

4

10/2

6:49

8:44

12:24

13:49

16:03

17:58

Če

5

11/2

6:49

8:44

12:24

13:50

16:04

18:00

Pe

6

12/2

6:49

8:43

12:25

13:51

16:06

18:01

Su

7

13/2

6:49

8:43

12:25

13:52

16:07

18:02

Ne

8

14/2

6:48

8:42

12:26

13:53

16:09

18:03

Po

9

15/2

6:48

8:41

12:26

13:54

16:10

18:04

Ut

10

16/2

6:47

8:41

12:27

13:56

16:12

18:06

Sr

11

17/2

6:47

8:40

12:27

13:57

16:13

18:07

Če

12

18/2

6:46

8:39

12:27

13:58

16:15

18:08

Pe

13

19/2

6:46

8:38

12:28

14:00

16:17

18:10

Su

14

20/2

6:45

8:37

12:28

14:01

16:19

18:11

Ne

15

21/2

6:44

8:36

12:28

14:03

16:20

18:13

Po

16

22/2

6:44

8:35

12:29

14:04

16:22

18:14

Ut

17

23/2

6:43

8:34

12:29

14:05

16:24

18:15

Sr

18

24/2

6:42

8:33

12:29

14:07

16:26

18:17

Če

19

25/2

6:41

8:31

12:30

14:08

16:28

18:18

Pe

20

26/2

6:40

8:30

12:30

14:10

16:30

18:20

Su

21

27/2

6:39

8:29

12:30

14:11

16:31

18:22

Ne

22

28/2

6:38

8:27

12:31

14:13

16:33

18:23

Po

23

29/2

6:37

8:26

12:31

14:15

16:35

18:25

Ut

24

1/3

6:36

8:25

12:31

14:16

16:37

18:26

Sr

25

2/3

6:35

8:23

12:31

14:18

16:39

18:28

Če

26

3/3

6:33

8:21

12:32

14:19

16:41

18:30

Pe

27

4/3

6:32

8:20

12:32

14:21

16:44

18:32

Su

28

5/3

6:31

8:18

12:32

14:23

16:46

18:33

Ne

29

6/3

6:30

8:17

12:32

14:24

16:48

18:35

Po

30

7/3

6:28

8:15

12:32

14:26

16:50

18:37

Ut

31

8/3

6:27

8:13

12:33

14:27

16:52

18:38

December 31, 2011

DEDA MRAZI THAJ NEVO BERSH NA PERELA TALO ISLAMI

Filed under: hutba — romanodersi @ 7:49 pm

Najs kera e Allaheske, Allaheske kova kergja sa o dunjaje, najs keraja rahmeteske thaj nimeteske kova delamen. Anen salavat thaj selami upral posluno Pekamberi a.s., uprali leski familija, upral leske amala-ashabja thaj sa odola kola dzivdingje thaj mule qaqipaja-istinaja ko poro vilo thaj buti

Ano hadisi  kova hramondza-pisingja o Buhari  thaj Muslim, a phiravela  e Ebu Hurejra, Muhamed s.a.v.s. phengja: “ Ka nakhen palo tradicije e narodenge kola isine angleder  tumendar, korako po korako, vast dzi vast, sa dzi odote kaj te on kuvde  ki grmuseski rupa i tumen ka dzan palo  lende.” “Puqlam  : Tenane o jaudije  thaj kristijanja odola”.Muhamed s.a.v.s. iringja lenge dzevapi “A ko javer”.  Siguripa majshukar primer thaj  dokaz akale korolo phiravipe e javere narodengi tradicija isi Nevo bersh kova ano piro mashkar nane nishta javer ze hristijanengi festa

Nevo bersh thaj, kova sar festa festujinipe 31. Decembari, thaj o Krcunale-Bozhik, kova festijunipe 25. Decembari, pande dineske taveja kova pendzaripe ano personaliteti e ”sveti” Nikola, ja sar javereste phenena leske Deda Mraz, so panda laqaripa e jelkako, thaj javere hristijanenge simbolencar. Akate, sar so dikhena qerelape lafi, palo dini, thaj dzivdipaske-zhivoteske principenge, vaqeripe palo identiteti.Muslimanja na mangelape korkori peske te muken te meshinenpe o tendzere thaj te nashen kotar o uqe principja e islameske dineske, samo sebepi hovavno dzivdipaske kojshilukoske, i bizo sebepeski holji thaj kritika odolendar kaj nane muslimanja, kola but shukar iqerena po identiteti thaj po pakjavibe ano po dini, a mangena o muslimanja te muken odova so korokori nikad na mukena isine, po dini.

Sa akava kerena soske misinena kaj o dzivdipasko kojshiluko iqeripe-zavisinela amendar, thaj kaj o shukar kojshilukoske odnosja zavisini odolestar da li amen ka bantikera thaj ka la kotor e hristijanencar ano lenge feste. Tej odolestar kaj zavisini o dzivdipasko kojshiluko siguripa o muslimanja ani dunjaja na ka oven isine napadime, ose te oven mudarede. Keda phenaja kaj akate qerelape lafi palo dini, odova mangela te phenel kaj ano sa buqa thaj ano sa dzivdipaske puqipa mangelape  te irinamen ano koreno e islamesko, te manglam te ana taman odluka palo diso. Islami isile jasno dikhibe keda ano puqipe e hristiajnengo, jaudijengo, thaj javera naislamenge feste, thaj akava dikhibe isile po temelji ano dini e islamesko

Festujiba e Bozhikesko,hristijanja festujnena bianipe e  Devlesko euzibilah, Allahestar rodaja te durjariajemen kotar akava bango pakjavipe-verovanje, ka festujnena bijandipe e Devleske qavesko, so zavisini sar ko dikhela ano personalieti e Isa,a.s., thaj leske dajako, daj jeke namuzeja thaj but shukar romnake, Meremake a.s. Mudardoj akava bango pakjavipe-veovanje e hrisijanengo thaj o sikavipe palo trin, Allah dz.l. ano Kur’ani phenela:”Nevernikja odola kola phenena: Devel i Mesih (Isa), qavo e Meremako!” O Mesih vakerela isine: ”O qave e Izraileske, klanjinentumen-kldinentumen e Allaheske, mere thaj tumare Devleske! Ko e Allaheske qerela amal, Allah leske na qerel muklo kuvipa ano Dzenneti, thaj lesko beshibasko than ka ovel Dzehennemi; nevernikenge niko  na ka azhutirinel-pomozhinel.” (Al-Maide,72)

Palo akava Allah dz.s. phenela:”Nevernikja odola  kola phenena: Allaho i jek kotar o trin!” Samo jek i o Devel! Thaj te na mukle odova so phenena, ka astarelel bari duk,qaqipaske, ka astarel sakole olendar te aqile nevernikja. (Al-Maide,73). Palo dova o Allah delamen ko dzandipa palo qaqipe-istina palo Isa, a.s., thaj phenela: Mesih, qavo e Meremako,isi samo Pekamberi, thaj anglo akava avena  thaj dzana isine Pekamberja, a  leski daj sakova puti qaqipe phenela isine; solduj hana isine habe. Dik amen olenge save jasno argumetja ikalaja, thaj dik, sar odolestar nashena” (Al-Maide,75)

Nane li akala ajetja jasno, thaj da li odova muslimani kova pakjala, shaj peske te mukel te lel kotor ano festujibe akale festengo, kola ando peste akarena baro dzunahi premal o Allah dz.s.

Penzdardutno Islamesko sikavno manush Ibnul-Kajime, ano piro  qitapi ”Akhamu ehlu-z-zimme”, phenela: Keda ano puqibe bahtaripe odoleske samo soj pando e dineja, odova i konzensuseja pobuter Islameske sikavne manushendar, kaj  nane muklo-zabranimo, sar soj bahtaripe e hristiajnenge thaj jaudijenge feste lafencar: ”Bahtali ti festa”.I tedani keda akaleja na iklolape kotar o dini, akava i majhari harami,soske arakhelape ano stepeni bahtaripaske e sedzdako jeke idoleske, thaj akava i but po nane shukar  odolestar kaske bahtikera pijibe e alkolesko, ja qeripa e zinalukosko. Odova kova bahtikerela dajekaske o dzunahi kaj kerela, ja bahtikerela nevipe ano dini, ja bahtikerela bipakjavipe, ikalela peste ko Allah leske holake thaj azabeske-kaznake.

Muhammed s.a.v.s., na mukla-zabraningja, festujibe dzahilijeteske festengo kova arakla keda alo ani Medina, phenindoj lenge kaj o Allah promingja lenge polaqe divencar, a odola i o dive e Bajramenge. Pekamberi s.a.v.s., na, potrdingja akala praznikja, a te qerela isine odova, on ka festujinenape isine panda. Festujiba e naislameske festengo nane nishta javer nego te ove sar on palo kola o Muhammed  s.a.v.s., phengja : ”Ko qerela  so qerela javer narodo ov leske da perela-pripadinela” (Buharija thaj Mulsim)

Tej dajek dzeno phenla kaj festujiba na znaqini kaj ov mangela te ovel sar on, amen ka phena leske kaj palem harami, soske o Pekamberi s.a.v.s.  na mukla te kldinetut-klanjinetut keda iklola  ja perela o Kham, samo odoleske kaj ano dova vreme odola kola pakjana ano Kham ano  dova  vreme qerena sedzda Khameske. Palo delino troshiba e lovengo kola ulavelape kotar e rashtrako-drzhavako buxheti kaj o forja diklona shukar, zgrade thaj mahale, koleske niko na del dzevapi ni  raquni, palo orgije thaj zinaluko, namorali, prostakluko thaj delinipe ani rat kolake odola kola festujnenala dendela da anav ”delini rat”, palo sa akava te na qera lafi. Teshko doleske kast astarela akaja groznica thaj ani najdelini rat i ov delino ovela. O qaqipe-istina o Baro Allah phengja: ”Nane korole o akja,veq o vilo ano dzuksi”

Molinava e Allahe te adikeri ano amaro vile amaro laqo dini-imani, te adikerel amari godi, amaro dikhibe-akja, amaro shunibe-kana, thaj sa amare truposke kotora kotar o harami bilo te oven tikne ja bare. Amin

December 22, 2011

Soske na la godjake

Filed under: hutba — romanodersi @ 1:01 pm

Najs kera e Allaheske kova isile majbari deredza thaj ov i gospodari sa dunjajake. Najs keraja Allaheske kova uputingjamen  ano nuri e Islamesko, kova biqalgja amenge Kurani thaj pere kamle manushe  Muhammeda s.a.v.s., te motavel amenge soj pravo  a soj bango drumo. O salavatja thaj selami upral leste , thaj leske familijake , upralo ashabja thaj sa odola kola sledinenalen ano shukaripa dzi ko dive e kijametesko.

Kamle prala, phenja thaj terne manusha

But puqama soja akava amencar?  Soske na laja godjake odova so shuna, dika ili osetina? Soske upari amende Allahoske lafja thaj lafja kotar o Lesko Pekamberi sallallahu alejhi ve sellem nanelen efekti ? Kaj beshela o nasvalipe? Soske i asavki situacija? Qivaja li godi palo amende kobor mangelape, palo akava dzivdipa, palo Allahi, palo meriba, dzivdipa palo meriba, palo dzeneti thaj dzehenemi?

Ashabja e Allaheske Pekambereske sallallahu alejhi ve sellem, isine manusha sar amen. Disave kerena ini buti trgovina, disave lovinena ine, disave phuvja, disave kerena buti javerenge. Isinelen romna thaj qave , khera, phuvja. Sar transporti isinele deve, grasta thaj hera. Isinelen pere manushikane mangipa sar so isijamen amen. Mangipa palo habe thaj pibe, thaj javera fizikune mangipa.

Mashkar olende isine asavke kola nikada na quminde pe qaven. Palo akava vakeri amenge situacija e beduinege koja ale ko Allahesko  Pekamberi sallallahu alejhi ve sellem thaj puqlele: Quminena  li tumen tumare qaven?: Pekamberi dengja dzevapi: Oja. On irinde leske: Amen , valahi, nikad na kera odova. O Pekamberi sallallahu alejhi ve sellem, phengja lenge: So me te kerav tumenge keda o Allah kotar tumaro dzuksi ikalgja o rahmeti.

Isine mashkar lende  kola samo so bijande  dzuvlikane qaven dzivde qivena isine ani poshik,  kote on akava kerena isine kotar o dzahilijeti thaj bidzandipa.

Isine odola kola na kamena isine  Allaheske  Pekambere  s.a.v.s., dzi odote kaj isine gatisarde te mudarenle. Primer e Omer Ibnul Hatab majshuar vakeri palo odova. Keda o Omer, odova zoralo Omeri, posmingja te quqarel rat kotar o Pekamberi , samo keda shungjan o  Kur’ani, shugja e  Allahoske lafja, aqilo, najezhisalo, i keda e holi naklale, alo upari peste, shuzhargjape, qitingja e  kur’aneske ajetja kola isine ko lil, lela o drom dzi ko Allahesko Pekamberi sallallahu alejhi ve sellem, thaj lela o Islam.

Isine odola kaj kerena isine zinaluko, pijena isine alkoholi, thaj kerena isine buqa kola na isine mukle ano Islami.

Isine mashkar ashabja kola na dzanena isine te hramonen thaj drabaren, kola isine dzahilja, bidzande, kola na dzanena isine te ponashininpe premal o  Allaheske Pekambereske, sar te mothvanpe premal o Allah, premal phere prala,  samo sa akava on siklile thaj qivde ani praksa.

Soj odova so promindza akale manushen? Soj odova so kerdzalen majshukar umeti, majshukar genereacijako?

Odova so promindzalen isi 2 lafja. Lafja kola kola qivenale isine ano pokret ano piro celo dzivdipa isi KALELLAHU VE KALE RESULULLAH – PHENGJA O ALLAH THAJ LESKO PEKAMBERI

Islameske uleme-dzande manusha phenena: Odole kast o lafja Kalellahu ve kale resulullah na prominena, nishta javer nashti te prominenle

Ashabja lele kaj sa odova so avela kotar o Allah thaj lesko Pekamberi isi majbaro zakoni, kaj akala lafja ando peste akharena shukaripe, kova mangelape te kerelpe ili odola lafja kola ando peste akharena zabrana thaj odova so mora te kerelpe-soj muklo.

Lenge vilja kola isine but na shukar, sar soj o bar, kola isine quqe sar pustinja , kola isine trushale sar pustinsko poshik, keda uprali lende alo Dzando Kur’ani, lenge vile dzivdisalile, perdile zorale  imaneja

kamipaja thaj rahmeteja. Lenge vile kovlile soske perdipa dendepe ko Allah, soske qivdepe talo leste, soske on samo rodinde e Allahesko zadovoljstvo.

Allah vakeri amenge ani sura El-Hadid ano 16 i 17 ajeti, thaj phenela:

الم يأن للذين آمنوا أن تخشع قلوبهم لذكر الله و ما نزل من الحق و لا يكونوا كالذين أوتوا الكتاب من قبل فطال عليهم الأمد فقست قلوبهم و كثير منهم فاسقون.(الحديد:16)

” Nane li vreme odolenge kola pakjana lenge vilja te kovlon keda o Allah thaj o qaqipe leparipe te na oven odolendar kolenge but poangleder dendilo o Qitapi, kolenge vilja, soske kaj nakla but vrama, ule nashukar thaj but olendar ule nevernikja. /16/ Dzanen kaj o Allaho dela dzivdipe samo e mule phuvjake! Amen mothava tumenge o sebepja kaj tumen te len kan” /17/

Te dika akala lafja e Bare Allaheske:

 ” Nane li vreme odolenge kola pakjana lenge vilja te kovlon keda o Allah leparipe ?”,so mangela te phenel,vreme kaj lenge vile te oven kovle keda leparipe o Allah, dz.s., keda shunena thaj lena o Kur’ani, sar i te razuminenle thaj bizo lafi te keren buti palo leste. Harneste pendo, vilja mangelape te shunen e Allahe thaj te oven pokorna leske. Ibn-Abbas phenela: “Kaj Allah adzikergja e  verniken mothavdoj lenge akala ajetja tek palo 13 bersh sar o Kurani poshmisalo te uhlel ki phuv.” 13 bersh naksle sar o ashabja shunena o Kur’an, thaj odole  13 bershenge Allaho adzikeri, so majbut holjame lafencar phenla odolenge kola shunena thaj siklovena o Kur’ani ake 13 bersh a lenge vilja panda na kovlile. Da li akala ajetja odnosinenape I upari amende? Siguripaske va. Soske i amen shuna o Kur’ani sar so bijandiljam, dajek  puti ko bersh,  dajek  puti ko masek, dajek puti ko kurko, dajek svako dive. Da li amenge na alo o vreme kaj amare vile te kovlon keda o Allah leparipe? Te toro vilo mo kamlo pral thaj phen panda na kovlilo, tu siguripaske dzivdineja ano dzahilijeti, sar sakova kova nanele e gajla e Kur’aneske.

Ano javer hramome lila phenelape kaj o Allah adzikergja samo 4 bersh, sar soj ano jek hramomo lil kotar o Muslim kova phiravi o Ibn-Mes’ud kova phenela: ” Sar alo o Islami mashkar amende, dzi ki objava akale ajetengo kolencar o Allah, dz.s., koriniamen na gelo pobuter ze 4 bersh.” Te lelam palo akava hramomo lil kovlaripe e vilesko mora te ovel poangleder .

Allaho anela sebepi soske korinelen thaj phenela lenge :

     ” Te na oven saro odola kaske but poangleder dendilo o Qitapi, thaj lenge vile, soske kaj nakla but vreme, ule bilaqe”

Allah na mukela e vernikenge te oven thaj te keren sar odola kola isinel Qitabi poangleder lenda  – jaudije thaj hristijanja- soske kaj polugi vrama kerde promiba e Allaheske Qitabeske, kerindoj odova pere vastencar, samo te ovelen akale dunjajaki korist. Frdidende pestar e Allahesko Qitabi, mukindoj palal peste, lele javer dikhiba, phirindoj palo javer manusha kola isinelen javer dini, thaj lele pere popen thaj monahen sar devlen, kuzalo  Allaha, dz.s. Tedane i lenge vilja ule sar bar thaj nashti isine te len thaj shvatinen nisavi poruka, preriba thaj kazna.

Sakoja puti keda o manush frdela o Kur’ani pere dzivdipastar, keda but hari shunelale, siguripa kaj lesko vilo na ka kovlol, ni nashti lestar te ikalel dzandipa-pouka. Odova i sebepi, soske e  pouku na laja. Odova i sebepi soske shuna hadisja  thaj hadisja, ajet thaj ajetja, palem aqovaja isto.

Dujto sebepi soske e pouka na laja isi, soske ano dola ajetja thaj hadisja na roda korkori amen. Te dzana shukar kaj sakova ajeti  vakeri palo tute thaj mande, thaj sakova hadisi vakeri palo mere thaj tere tabihatja. Bilo keda shuna dajek ajeti ja hadisi, mangelape te misinamen kaj sijum me odote. Te o Allah vaqeri palo vernikja thaj mothavi palo lenge tabijatja dik so  tu dolestar isitut. Te e o Allah vaqeri palo munafikja, puqtut situt li tu dajek munafiklukosko tabijati,  te vaqeri palo nevernikja dik savo isijan tu, te vaqeri palo palo osobine odolenge kola ka kuven ano dzeneti, dik da li tu isijan mashkar olende ja isijan mashakr odola kola ka kuven ano dzeneti .

Odova kova pagela piro amaneti dendo e Allaheske, a odova amaneti isi palo pokornost , ovela prokletimo kotar o Allah, kote ov phenela: ” Sar, soske po amaneti pagle, amen proletidzamlen thaj lenge vilja kergjam bilaqe. On o lafja ano than kote isine cidindelen,  dobar dio onoga cime su bili opominjani izostavili laqo kotoro odoleja so isine opomime aqavde-izostavinde ” (5:13) Odoleske o Allah, dz.s., na mukla- zabraningja e vernikeknge te oven sar odola angleder lendar ehlul kitabije ano bilo save buqa.

Ano 17 ajeti e surako El-Hadid,  palo odova keda vakergja palo kovlaripe e manushikane vilengo Allah phenela:

” Dzanen kaj o Allah dela dzivdipe samo mule puvjake. Amen mothava tumenge o dokazja te shaj te razuminenlen”

    Akaleja mangela te mothavelpe kaj o Baro Allah kovlari o vile palo lengo stanje  kote isine sar bar, thaj qivelalen ko pravo drumo palo lengo nashalipe, cidela o gajle kola ushkavena isine olen. Sar so dzivljarela e muli phuv barvale brishineja, ov kovlari o vilja sar bar kur’aneske motvaipa thaj dokazencar, nakhavi prekalo lende dudi-svetlo, dudi kova isine aqavdo. Ne ovel hvalimo odova kova palo nashaldipe qivela ko pravo drumo kast mangela, nek ovel hvalimo Dzando, Pravedno i Kovlo, Kaske  sa pendzardutno.

Devleja bareja kovlar amare vile, ma qerlen zorale sar bar ja pozorale dolestar, dejamen rahmeti tere uputa, ki akaja dunjaja, a tere rahmeteja ki javer dunjaja thaj protektiriniamen-zastininme  dzehennemske jagata. Amin.

December 9, 2011

Qaqipaske o mu’minja prala

Filed under: hutba — romanodersi @ 7:30 pm

E Allaheske naveste so dela  pokovlipe sarinenge thaj                                                       odolenge kola pakjana.

Kamle prala thaj phenja, kamle terne qave. Najs keraja e Bare Allaheske, kova i gospodari sa e dunjajengo. Salavati thaj selami neka ovel dzi ko najshukar, najperdo, najmoralno, majlaqo Allahesko robi, Muhammed s.a.v.s, ki leski familija, ashabja, thaj sa odola kola nakhena lenge dromeja dzi ko kijamtesko dive.

Mothavela o Hasan El Bena , manush kova pravgja pokret akhardi “Musmimansko prala” kaj lela kotor ko jek neobiqno situacija  Keda isinum te qinav diso ko jek amaro pral alo jek manush te qinel parfimi. Puqla kobor i parfemi akava mothavgja leske kaj 8 funte. Shukar phengja leske akava manush, ake tuke 10, thaj kusuri ma irin mange Na, akakava parfimi koshtini 8 thaj odoborom ka dema pare., phenela akava leske,  me mangava te davtut 10. Te mangelape dajek dzeno te zaradini nek ovel odova mo pral muslimani.  Na , vallahi. Me na mangava te zaradinav ko moro pral muslimani. I akal duj kuvde hari pobuter ano mahabeti dzi me-Hasan El Bana, na kuvgjum ani mahabeti. Puqlumlen da li solduj ka oven qalarde tej o parfemi 9 funte? Solduj isine akaleske thaj o na shukar mahabeti mashkar olende pandilo

Akava mahabeti mothavgjum tumenge sebepeja kaj ov te ovel sar uvod ani thema pali koja mangava te vakerav . Avdive te dengja o gudlo devel ka kera lafi palo kamipe mashkar duj prala muslimanja. Sar moto sakole beshibasko lava kur’anesko ajeti kote o Allah dz.s phenela:“ Qaqipaske o muslimanja i mashkar peste prala.”

Vakeribastar e Hasan el Bana diklam so o pralipe ani praksa mangela te phenel. Soske asavke situacije ani avdistni vrama i sa pohari, mangava te vakerav pali thema pangli e muslimansko pralipa, soj odova,  sar mangelape te ovel, sar mangelape te kamamen, thaj soj odova so rumini thaj ulavela amaro kamipa ano alav e  Allah dz.s.

Ano akava ajeti keda o Allah dz.z. phenela kaj o mu’minja prala misinelape kaj lenge odnosja premal jek javereste mangelape te oven bazirime ko pralikano amalipe, te mangenpe thaj te respektinenpe sar so mangenape rodjena prala. But shaj nane svesno kaj o kamipe ano Allahesko anav i but pozoralo kotar o rodzeno praleske kamipastar , fiseske ja kozhako pripadipe, ja boja kozhaki. Neka perel amenge ki godi o primer Jusuf a.s., thaj leske  prala

Allah phenela: “Sa odola tumen kola puqena  ano Jusufi a.s. thaj leske pralende isitumen pouka.” Leske rodjeno prala nashti isine te trpinen e ljubomora  thaj zavist koja osetinena palo leste, thaj ande odluka te nashalenle. Jek kotar lendar dengja predlog te mudarenle, samo o osecaj kaj ov  ko krajo ked dikeja, lengo pral na muklalen te mudarenle thaj odoleske da frdingele ano bunari. Pralen thaj phenjen ratestar niko amnedar na birinela , samo prala thaj phenja kotar o dini thaj imani amen korkori birina.

Te shuna phenja thaj prala,  palo imani sar o Allah vakeri e jekto muslimanja, palo muhadzide thaj ensarije:

Baro Allah phenela: “Qiven ki godi keda kotar e Allahesko rahmeti premalo tumende, keda jek jekeste isinen dushmanja pa je keda o Allah tumare vile kedindza thaj e Allaheske nimeteja ulen prala ,thaj isinen ki ivica e jagake thaj o Allah ikalgjatumen olatar, kidja o Allah mothavela tumenge pere dokazja kaj tumen te oven qivde ko lesko drumo. (Ali Imran, 103)

Ashabja panda te na avel islami jek jekeske isine dushmanja, marenape isine jek jekeja, na kamenape isine, kerena isine ratesko mudaripa, jek jekeske lena isine o zhivoto sa dzi odote dzi na alo o islami thj pangjalen ano pralikano kamipa. On mangenape isine samo soske kaj lengo Gospodari isine jek, Pekamberi jek, kibla jek,  i Kur’an jek.

Keda dajek puti shunava kaj o manusha mashkar peste na dzanglepe dzi na restepe ko dajek bijav, dzamija ili kedipa, ki godi perela mange akava Kur’anesko ajeti. Nane odova kaj amen mashkar amende mrzinajamen, samo na dzangjamamen ni na kamlamamen. I godi dzala ini odoborom dur kaj misinaja isine te nane Gadzikane Roma. Tek kerdipa e dzamijako, keda pangjam amare vilja e dzamija diklam kaj na sijam samo amen kaj kamaja e Allahe thaj leske Pekambere. Diklam kaj isi panda prala thaj phenja kola dzivdinena ano Islami, odoleske da mashkar amende posmingjam te kamajamen thaj odova kamipe mangelape pobuter te vazda. Na mangelape te muka kaj o shejtani palem te irinelamen nakari e jag kolatar iklilam.

Puqajamen soske amen mora te kamajamen? Mora mashkar amende te kamajamen sebepi disave buqengo. Amen mangelape te kamajamen soske isijam prala thaj phenja palo dini. Mangelape te kamajamen sebepi kaj isijam ko qaqipe. Mora te kamajamen te manglam kaj o Islamesko ummeti amencar sarinencar te ovel jekhutno. Mora te kamajamen te manglam te pomozhina jek jeke, thaj te vodina raquni pal jek jekeste. Bizo kamipa naka ovel rahmeti ni oseqaj kaj te pomozhina jek jeke.

Allahesko Pekambero s.a.v.s., phenela: “Primeri e muminesko ano piro rahmeti, kamipe thaj gajla palo javera isi primer sar jeke truposke. Keda jek organi nasvalola, javer kotora  e truposke cidela ano bisovipe thaj groznica.”

Amare prala thaj phenja ko javera thana isi amaro kotor. On i kotor amare trupoeske. Da li dukalalmen odova so dukala len? Da li puqajalen palo duka kola isilen? But but hari. So mangela te phenel kaj amaro kamipa ano Allahesko alav nane zoralo sa dzi keda na mangajamen mashkar amende ano alav e Allah dz. s, na ka reshinipe o puqiba e ano but muslimansko thana.

Sar thaj ano kova naqin mangelape te kamajamen? Sar odova kamipa diklola ani praksa, arkhelape li amende? Akava kamipe ani praksa mangelape te ovel duplo. Mangelape te ovel ano buti thaj lafja. Ano lafja i keda o manush mangelape te informirinel odole kast kaj kamela, thaj qaqipake kaj mangelale. Sar so jek manush vakergja e  Pekambereske  s.a.v.s., kaj kamela jeke prale. Pekamberi puqlale da li mothavgjan leske odova? Na kergjum odova. Dza i obavestinle palo odova vakergja leske o Pekamberi s.av.s.

Majbaro kamipa i odova kova mothava amare buqencar. Isi but hadisja kola mothavena so jek muslimani na mangelape te kerel javere muslimaneske . Sar soj hadisi kote o  Pekamberis.a.v.s., phenela: “Ma dzani jek palo jek, ma grabinetu, ma zavidinen jek jekeske, te mrzinen jek jeke, ma qiven jeken  upralo dujto…” samo palem dika kaj o muslimanja mriznenape, jek jekeske pi ajk ka ikalen. Soske??? Soj o sebepi??? Sebepi i but jasno. Nane kamipe. Na kamajamen qaqipaske. Na lajamen mashkar amende sar prala, veq lajamen sar kvash prala. Keda qaqipaske ka kamajamen amen thaj na mrzinajamen, jek jekeske na qeraja isine dzungalipe, jek jeke na ka civa isine tele, na koshajamen amen isine, poloke jek jekeske isine ka oprostina i qaqipaske ka ova isine prala sar o ALLAH ano Kur’ani akhargjalen .

Kamipe ano alav e Allahesko isi dajeke te kame soske ov pokorno e Allaheske thaj leske Pekambereske. Te kame dajek soske ov qerela odova sova o Allah zadovoljimo, thaj nash odolestar kaste o Allah na kamela . Disave misinena te kamen pe prale Allahesko sebepi a ov kamelale sebepi e interesesko, ili sebepi leske zoralipasko, ili sebepi lesko vakeribasko  ili sebepi leske godjako. Taman kamipe mashkar prala muslimanja thaj phenja muslimanke isi odova kova i muklo kotar o bilosavo interesi thaj nakhavdo osecaj. Terazija akale kamibasko te pokoriname e Bare Allaheske.

Kamleja Allah , keramen taman prala kola ka kamenpe samo tiro sebepi. Amin.

Kaburi kher kote nane razlika mashkar o dive thaj rat

Filed under: dersi — romanodersi @ 6:42 pm

Manusha, dejatut li godi palo momenti keda tere majpashe ka lentut kotar tiri postelja, thaj kotar  koqimo thaj bidzivdo trupo, igarentut ani gasullhana posluni puti te nandzarentut, te pakjarentut ano qefinja, palo dova te keldinen tuke e dzenaza, palo sa, kaj ka mekentut ano kaburi korkoro, bizo ti daj thaj to dat, qave, romni, rom, pashe familija thaj amala?! Da li dejatut godi palo momenti keda ti pashe familija thaj amala ko vasta ka ikalentut kotar to, tate thaj dudeja perdo kher thaj ka mekentut ani shilali thaj bidudesko jama , keda ka meke shukar zhivoto kova isine ano krugi te qavengo thaj te familijako thaj ka aqove korkori ano kaburi, ano kova majbut isi kabureski tishina thaj tama? Sakova manush dajek puti osetingja korkoripe, samo te dzane kaj qaqipasko korkoripe isi keda aqove korkoro ano kaburi.So qerdzamamen gotovo jekto raqaqke ano kaburi? Na shungjan li kaj odoja rat i phari thaj bilaqi rat, palo kolate o ulleme rundze, kolatar zhalinenape isine o dzande manusha, thaj kolatar darana odola kola pakjana?!

Jekto ahireteski stanica

Phiravipe vakeriba kaj o Rebi’a ibn Hejsem, kerindopej gata-spremno dola raqake, pravgja o kaburi ano po kher thaj keda osetinela kaj lesko vilo ovela isine pharo thaj bisterela isine ko meripe, pashlola isine ano kaburi thaj misinipe isine  sar kaj mulo. Palo odova rodela isine igstifar thaj molinipe isine te irinelpe ki akaja dunjaja, vekerindoj Kur’anesko ajeti: ‘’ Keda dzikaske o meripa avela isine, ov phenela isine: ‘Moro Baro Devel, irinma nalpalal  te qerav dajek shukar buti,  ano dova so muklum bi kerdo!’’ (El-Mu’minun, 99-100.) Palo odova korkori peske isine dela dzevapi : ‘’Ake, irindzantut, Rebia’’, thaj palo odova bajrakerela isinene po ibadeti thaj shukar buqa.

 

Jek puti o Hasan Basri pratinela isine e dzenaza , thaj keda ale dzi ko mezarja-grobja, beshla kuzalo pravdo kaburi ano kova mangelape isine te parundzol o mejt kole akharena isine, thaj phengja: ‘’Jek buti ( Dunjako zhivoto) koja dopsinipe sar akava, ani osnova  nanela vrednost thaj sar asavki mangelape te dikhala-dozhivinala, a buti koja posmini akaleja (tj. meripa) mangelape te crdel pobari pazhnja thaj dar kotar odova so o krajo ka anel.’’

Omer ibn Abdul-Aziz  ano piro jek predavanje, phengja: ‘Manusheja , keda nakheja kuzalo kaburja, akhar odolen koj ando lende te shaj on te irinen tuke o dzevapi ,thaj aqov hari kuzalo lende thaj diklen sari jek kuzalo jekeste. Palo odova, puq mashkaro lende kola ani akaja dunja isinelen baro barvalipe, so aqilo lenge barvalipastar? Puqlen so ulo lenge qibejncar kolenca  vakerena isine, thaj lenge akjencar kolencar qerena isine po qefi dikhindoj akale dunjake laqipa? Puqlen palo lenge truposke  nezno kozha, so olencar kede o qirme talo qefini? Qirme hale lenge qibja, ruminde lenge muja, ruminde lengo laqipa, pagle thaj ulavde lenge kukja jek javerestar. Korkore aqile ano than kote e dive thaj rat isto.’’

Kabur isi jekto stanica ano Ahireti, sar shaj te bistrala keda lata ulavelamen: akava thaj akava mulo! Thaj te uporedingjan o kaburi bilo soa javereja, ka dike kaj nane nishta poqelale olestar.

Phiravipe o lafi kaj hazreti Osman r.a., keda aqola isine kuzalo dajekesko kaburi, odoborom rovela isine kaj leske qora pergjon aisine  asvencar, manusha phenena leske isine: ‘Buti I qudno keda leparipe tuke o dzeneti thaj dzhenemi, tu na roveja, a keda leparipe o kaburi to roveja?’’ Irinela

isine o dzevapi lafencar: ‘’Muhammedi, sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘’Kabur isi jekto ahireteski stanica, thaj te o manush odote kurtalini, palo odova sa so avela I poloke. Te na kurtalindza odote , sa so avela palo odova ovela sa pophare.’’

Soj odova  berzah?

 

Ked qerelape lafi palo meripa thaj kaburi, leparipe o. berzeh, ja javer te phenelpe zhivoto ano berzaho palo meripa. Soj berzeh thaj so  mangela te phenelpe oleja ? Pendzardutno islamesko dzando manush, Ibn Redžeb el-Hanbeli ano piro qitabi Ehvalul-kubur (Darake buqa e kabureske), palo  berzehi phengja: ‘’Allah kergja e manushen sebepi  te aqon ,a na te nashalgjon. Ov kergja kaj palo kerdipa, manusha nakhena kotar o jek  ko javer kher. Qivgjalen ano dunjajako  kher samo te dikhel ko olendar poshukar ka postupini thaj ka kerel buti, palo odova qivelalen ano sveto e berzehesko thaj iqerelalen dzi ko Kijametesko dive keda palem ka kedelen thaj ka delen odova so zaradindze. Samo , anglo odova, on ano kher e  berzeheski osetinena o posljedice pere buqengo.’’ Vakerindoj palo berzehi,  Mudžahid phengja: ‘’Berzeh isi  prepreka mashkar meripa thaj iriniba ani dunjaja’’, ja‘’berzeh isi stanje mashkar  meripa thaj  dzavgandipa.’’ Hasan Basri phengja: ‘odova I kaburi mashkar  manusha thaj  Ahireti.’’ Imam Ša’bi shungja jeke manushe kova pali dzenaza pehngja palo manush kova mulo: ‘’ Ova kana i stanovniko e Ahiretesko’’, thaj phengja leske: ‘’Ma vaker kaj stanovniko e  Ahiretesko, veq stanovniko e kaburesko.’

 

O than e manushenge dushako dzi on ano berzeho

 

Puqipe kova qivelape korkori pestar, kaj ka oven e manushenge dushe ano vreme e berzehesko, javere lafencar dzi ano vreme keda o trupo ano kaburi? Keda vaqerepi palo  Allahoske Pekamberja a.s., nane nisavi sumnja kaj lenge ruhja-dushe ko Allaho, ano majuqo than, ano Illijjinu. Polsune lafja kotar  Muhammedi, sallallahu alejhi ve sellem, isine: ‘Ano uqo drushtvo (kedipa, el-meleu-l-e’ala)’’ (tj. akana pandama e   uqe drushtvoske ja kedipaske) thaj odova vakergja pobuter drom panda te nakhel ano Ahireti. Keda o lafi e shehidengo, pobuter islameske dzande manusha ikerena  mislipe kaj lengi dusha ano dzeneti. Mothavipe kotar  Mesruki kaj phengja: ‘Puqlam e  Abdullah ibn Mes’uda palo ajeti: ‘Nikad ma smatrin mule odolen kola mule ko Allahesko drom ! Na, on i dzivde thaj ano but isi  pere bare Devleste.’’ (Ali Imran, 169.) Ko akava  ibn Mes’ud iringja dzevapi: ‘Amen puqlam e  Pekambere, sallallahu alejhi ve sellem, palo akava,  kova phengja amenge: ‘Lenge dushe isi ano zeleno qirikli koja i ano kandili, kova umlavdo ano Allahesko Arshi. On nakhena ano dzeneti kotar mangena, thaj palpalem irinenape ano kandilja. Keda o Allah puqelalen : ‘Mangena li so panda, on dena dzevapi  : ‘So te roda keda isijamen shaipe te phira o dzeneti kotar manga.’’ Odova ka puqelen 3 drom, i keda ka dikhel kaj nanelen potreba ka mekelen.’’ (Muslim). Ebu Hurejre r.a. mothavi kaj o  Pekamberi , sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘Diklum e  Džafera ibn Ebi Taliba ano liko e  melekesko duje pakhencar  sar kupate  javere melekencar letinena ano dzeneti .’’ (Sahihul-džami’) Akav i palo  shehidja, odola kola mule ko  Allahesko drumo, a palo javera muslimanja , on ulevenape ano 2 kategorije: muslimanja kola nane  zaduzhime e  dineske obavezencat  ( qavore) thaj dujto kategorija odola kola zaduzhime dineske obavezencar. Keda kerelape lafi palo muslimanenge qavore, pobuter muslimange dzande mansuha phenena kaj lenge dushe ano dzeneti. Ebu Hurejre mothavi kaj o Muahmmed, sallallahu

alejhi ve sellem, phengja: ‘’Qave e vernikenge isi ko brego e dzenetesko thaj palo lende cidela gajla o Ibrahim a.s. thaj leski romni Sara, sa dzi ko dive e Kijamtesko keda ka irinenpe pe dajake thaj pe dadeske.’’ (Sahihul-džami’) Ano mothavipe e  Ebu Hurejrako , beshela kaj o  Pekamberi, sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘Kaske merena 3 qave ano terne besha qaqipaske  odova ka ovele siguripa kotar e dzenemeski jag.’’ (Buharija thaj Muslim) Ibn Redžeb lepari mothavibe  kotar o  Hilala ibn kova phengja: ‘Beshaja ine e Kabeja  keda alo o  Ibn Abas, thaj phengja e Kabeske: ‘Me lelum kan sa soj ano Kur’ani samo 4 lafja na lelum kan so mangena te phenen, thaj odoleske mothav mange so mangena akala lafja te phenen.’’ Palo odova puqlale palo znacaj e lafenko  sidzdzin thaj illijjin, thaj o Ka’b iringja leske dzevapi: ‘’Illijjun isi eftato havaja kote arakhenape e vernikosko ruhi-dusha, a sidzdzin isi eftato sloj e phuvjako thaj odote o ruhja odolenge kola na pakjana.’’ Keda o puqibe bare  muslimanengo pobuter kur’aneske ajetja potvrdinena kaj lenge dushe palo meriba arkhenape ano dzeneti. Ano 26-27. Ajeti e surako Jasin, beshela: ‘Thaj ka phenelpe: ‘Kuv ano dzenneti!’’ – a ov ka phenel: ‘Bari bah te mo naorodo dzanela soske o Devel jeftisargja mange thaj shukar adzikergjama!’’ .Verniko kaste o nevernikja mudarde, soske prihvatingja o akharipe e Pekamberesko kova leparipe ani sura Jasin, phengja akava palo tasaviba, so i jasno dokaz kaj lesko ruhi-dusha kuvgja ko dzeneti.

 

Puqiba ano kaburi

Jek kotar pozoralo islamesko siklovipe  , keda o puqipe dzivdipa palo meriba, isi kaj sakova manush, palo meriba, ka ovel puqlo ano kaburi, bezobzira da li qivdo ano kaburi ili na, i te halale o divlje hajanvja, tabilo ani jag, ja utopisalo ano phani.

Bera ibn Azib r.a. phiravi : ‘Iklilam e  Pekabereja, sallallahu alejhi ve sellem, ki dzenaza jeke ensarijeske thaj keda alam dzi ko mezari, Pekamberi, sallallahu alejhi ve sellem, beshla kuzalo kaburi,  thaj i amen beshlam kuzalo leste thaj pazhljivo shunaja so ka phenel. Muhammed, sallallahu alejhi ve sellem, ikeri isine ano po vast e rovlik kolaja randela isine e phuv, thaj vazdingja po shero thaj phengja: ‘’ Rodeni kotar o Allah  te kurtalinitumen kotar e kaburesko ‘azabi!’’ Duj dzi trin puti phengja akava lafi thaj palo dova phengja: ‘Keda o verniko mukela e dunjaja, leske avena melekja upral, svetlime mujencar  sar o kham thaj pesa akharna dzeneteske qefinja thaj dzennetske parfimja, thaj beshena kuzalo leste ko than dzi kaj e manusheske ajk shaj te dikhel, palo odova avela o Meleko meribasko, beshela leske kuzalo shero thaj phenela: ‘O tu zuzhi thaj shukar ruhi-dusha! Iklov nakari o Allahesko oprost thaj zadovoljstvo!’’ Leski dusha ka iklol sar soj e damka e phaneski koja  perela e manusheske leske voshtendar  dzi  pijela phani  , thaj kotar o Meleko e  meribasko ka lenla o melekja kola arakhenape pashe  thaj ka qivenla ano dzennetske qefinja thaj  ka denla mirish e  dzennetske parfimeja. Palo odova e dushaja ka ushten upre nakahri e havaja, thaj keda avena dzi ki disavi grupa e melekengi ko dova drumo, on ka phenen: ‘Kaski akaja dusha?’’ Melekja kola akharenela, ka den dzevapi: ‘Akaja e dusha filan filaneski, akharindoj majshukar navencar kolencar akharenale isine ani dunjaja, sa dzi na avena ko jekto havaja. Tedane pravenape o vudara jekto havajake thaj o melekja akharenala dzi ko eftato havaja. Keda avena dzi ko eftato havaja, Allah phenela: ‘’Registrujnen qitapi leske buqengo ano Illijjun, thaj palo odova irinla ki phuv ano lesko trupo.’’ Keda se dusha palem irinipe ano trupo avena duj melekja, beshena jek kuzalo jekeste thaj puqenape: ‘’Koj  to Devel?’’ Ka irinen dzevapi: ‘’Allah.’’ Palo dova ka puqele” Kova to dini ?’’ ‘’Islam’’, ka phenel. Ko krajo pa puqele: ‘So ka phene palo manush kova isine biqaldo tumenge?’’ Ka del dzevapi: ‘Ov i  Allahesko Pekamberi.’’ ‘Sar lelan khan akava, ka

puqenle o melekja? Ka del dzevapi: ‘Drabaringjum-qitingjum e Allahesko Qitapi  thaj pakjandilum kaj kotar o Allah.’’ O  Allah kotar e havaja ka phenel: ‘Qaqipe phengja mo robi! Uravenle  dzennetske shejencar thaj praven leske o dzeneteske vudara.’’ Ov ka  osetinel mirish e dženneteski thaj o kaburi ka ovel buvlo dzi odote dzi kaj leski ajk shaj te dikhel. Palo odova ka avel leske manush  kova diklola laqe, thaj ka phenel ” Akava i dive kova tuke obeqimo.’’ ‘Ko sijan tu? To muj i laqo  thaj aveja shukar haberencar.’’ Ka del dzevapi: ‘Me sijum tiri shukar buti.’’ Palo dova o manush ka qingari kotar o loshalipe: ‘’Devla ker kaj akava momenti avel o Kijamtesko dive thaj kaj me loshalo irinima me familijake!’’

Keda o neverniko ovela ko meripa, ka aven melekja kale moske, thaj peja ka ovelen grubo sheja, thaj ka beshen dur olestar odoborom kobor e manusheski jak shaj te dikel. Melek smrti Palo dova ka avel leske o melek e meribasko, ka beshen leske kuzalo shero thaj ka phenen: ‘O tu rumimi dusha, iklov nakari e Allaheski holi! Palo dova ka qinen e dusha kotar o trupo. Keda ka ikali e dusha, ka lenla o melekja kola araklepe odote pashe thaj ka qivenla ano grubo sheja, thaj olatar ka avel jek loshno mirish. Palo dova ka lenla nakari e havaja, thaj keda ka nakhel kuzalo grupa e melekjengi on ka phenen: ‘Savi akaja loshno mirish?’’ Ka ovel pendo lenge: ‘Akava filan filani, thaj ka akharenle majbilaqe navencar kolencar akhardele ki dunjaja. Palo dova ka avel ko vudar jekto havajake, samo naka  ovel putardo lenge. Tedani o Pekamberi, sallallahu alejhi ve sellem, vakergja ajeti: ‘Odolenge kola amare dokazja qivena ano pani thaj premalo lende  na mothavenape shukar–vudara e havajake na pravgjona, , poangleder ko tulo shelo ka nakhel kotar o suvjake khana ze  on te kuven ano dzeneti’’ (El-A’raf, 40.)

Palo dova o Allah ka phenel: ‘’Registrujnen qitabi leske buqengo  ano Sidzdzini!’’ Palo odova lesko ruhi ka ovel frdimi ki phuv. Tedani o Pekamberi , sallallahu alejhi ve sellem, mothavgja ajeti: ‘Odova ko gendgigja-misingja  kaj e Allaheske  isi dajek isto–ka ovel isto sar odova kova e havajatar pelo thaj kole o qirikle ulavde mashkar peste, ja ka ovel sar odova kaste e balval igargja ano durutno than.’’ (El-Hadždž, 31.) Dusha ka ovel palem irimi ano lesko trupo , ka aven duj melekja kuzalo leste thaj ka puqenle: ‘Koj to Devel?’’ Ka irinen dzevapi: ‘’Ah, ah! Na dzanava.’’ Palo dova ka puqenle: ‘Kova to dini?’’ Ov ka irinel dzevapi : ‘’Ah, ah! Na dzanava.’’ Palo dova ka puqenle: ‘So ka phene palo manush kova isine tumenge biqaldo?’’ Ka irinen dzevapi: ‘’Ah, ah! Na dzanava.’’ Tedani o Allah kotar e havaja ka phenel: ‘Hovavgja! Uravenle dzehennemeske idjencar thaj praven leske o vudara e dzehennemeske!’’ Ov ka osetinel bilaqi mirish, zoralipe e dzehennemesko, thaj ka qedel leske o kaburi kaj leske kukja ka nakhen kotar jek ki javer rig. Palo dova ka avel leske manush rumime mujesko, melale shejencar thaj bilaqe mirish thaj ka phenel leske: ‘Loshalo ov akava i dive kova i tuke obeqimo’’ Ka puqele: ‘Ko sijan tu , to muj i bilaqo thaj aveja akale loshno haberencar?’’ Iringja dzevapi: ‘Me sijum tiri rumimi-loshno buti.’’ Ov ka phenel: ‘Devla ker kaj o Kijametesko dive na ovel nikana!’’

Kabursko  azabi

Kaburi isi iskushenje thaj dejipa e hesabesko, thaj dzivdipa ando leste ja shukaripe ja bilaqipe. Manush merela ano dova ano so dzivdingja, thaj ano dova ka ovel dzavgando. Palo dova jek grupa ka kuvel ano dzeneti, dujto ano dzehnemi. Kaburski kazna thaj nagrada isi potvdimi Kur’aneja thaj suneteja. Akava mothavi amenge o ajeti: ‘’On sabaheja thaj akshameja  ka oven ano jag przhime, thaj keda avela o Sahati: ‘qiveni e faranosek manushen ani majbare muke!’’ (El-Mu’min, 46.) Odova mangela te phenel kaj o faraoni thaj odola kola dzele palo leste, qivenape ano duk e dzenemeski sabaheja thaj aksamaeja sa dzi ko Kijamtesko dive. Ko Kijamtesko dive lenge ruhja-

dushe k aoven pande lenge trupoja ani  dzehennemski jag. Hadisi kova vakeri palo akaja tema isi dosta thaj sahi isi. Phiravipe kotar e  Aiše r.a. kaj oj puqla e Pekambere, sallallahu alejhi ve sellem, palo kaburesko azabi, thaj ov iringja lake dzevapi ‘’Ja, Aiša. Kabursko azabi isi qaqipe.’’ ‘Palo dova, phenela e Aisha, ‘’Pekamberi, sallallahu alejhi ve sellem, palo sakova  namazi molinela e  Allahe te kurtlinel kotar o   kabursko azabi.’’ (Buharija i Muslim) Ebu Hurejre r.a. phiravi kaj  o Muhammed, sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘Keda dajek tumendar isi ko teshedu (poslune beshibasko ano namazi) ne rodel garavipe kotar o  Allaha ano shtar: Devleja dema garavipe kotar e džehennemski jag,  kaburesko azabi, kotar o iskushenje  zhivotosko thaj  meribasko  thaj kotar o bilaqipe e manushengo thaj bilaqipe e  mesih Dedzalesko.’’ (Buharija i Muslim) Abdullah ibn Omer phiravi kaj o  Pekamberi sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘Keda tumendar dajek merela, mothavipe  leske sabaheja thaj akshameja lesko than. Te i stanovniko e dzenetesko mothavipe leske o than ano dzeneti, tej stanovniko e dzehennemesko mothavipe  lesko than ano dzehnemi, thaj ka ovel pendo leske: ‘Akava i to than thaj ka adzikereltut ko Kijametesko dive.’’ (Buharija i Muslim)

Sebepja e kabureske azabesko

Isi pobuter mothavipe palo dzunaja, kola kergjalen thaj ka trpina kazna ano kaburi, amen ka lepara disave: phiravipe javerengo lafi, vakeripa palo javerestar, bisiguripa kotar o muter, kldiba e  namazesko bizo  angleder perdo shuzharipa, mukipe e  namazesko thaj nashukar odnos premalo leste, hovaipe, mukipe palo dejipa e zekatesko , zinaja, qoripe, shpijunluko, phiravipe nashukar buqengo mashkar muslimanja, lejipa e  kamatako, te na de azhutiripe odoleske kasko hakaj i ushkavdo, pijiba e  alkoholesko, bizo sebepi  mudaripa thaj javer.

Save vrste e kaburske azabesko thaj  kaznengo, ano hadisja  kola citiringjam  leparipe isi kuvipa  qelikoske  qekiqeja, ja diso javereja, kotar e rig e  melekoski, thaj  ciknaribe e  kaburesko. Soj panda, Pekamberi, sallallahu alejhi ve sellem, lepargja qedibe ano kaburi. Abdullah ibn Omer mothavi kaj  Muhammed, sallallahu alejhi ve sellem, phengja: ‘’Akava manush (Sa’d ibn Muaz), sebepi kaske o  Arsh  kelvgjape thanestat, kaske pravde o vudar e havajake thaj kaske dženazake  isine  70 000 melekja, doživingja  ciknaribe ano kaburi, thaj palo dova isine lokjradilo leske.’’ (En-Nesai) Ano javer vakeriba beshela: ‘Te si dajek kaj shaj isine te kurtalinel kotar o ciknaribe e kaburesko, kurtalinela isine Sa’d ibn Muaz. Ov osjetingja kaburske ciknaribe thaj palo dova isine lokjradilo leske’’ (Sahihul-džami’)

Lenge trupja rumundile, samo aqile haberja palo lende

Sebepi sa akalesko, qera vizita e mezarjengo thaj te ovelamen ki godi kaj tajsa ka ovel i amaro qher, manglam amen odova ili na, thaj te pripremina odova, so ka qerel amenge o kaburi buvli dzeneteski bashqa. Ko odova ne qivel amenge ki godi o mothavipe kova avena.

Ibn Redžeb phiravi kaj o Sabit El-Bunani kuvela isine ano mezarja thaj phenela isine: ‘Lenge trupja rumindile, thaj aqile haberja olendar. Qaqipake o ulavipe pashe, thaj o kedipa-sastano dur.’’ Hasan Basri  na sine celo dive qere, ked irigjape, puqlele: ‘Kaj isinan?’’ Iringja dzevapi: ‘Isinum amalencar  kola qivena isine mange ki godi keda bisterava, thaj kola na qerena mo lafi, thaj na qerena mo lafi te na qerdzum me lengo lafi .’’ Ko akava lafja kereske manusha phende leske : ‘But shukar AMALA! Koj odola?’’ iringja dzevapi ‘on i stanovnikja amare mezarengo.’’

Ibn Ebi Dunya phiravi kaj oi Abdullaha ibn Sadake ibn Mirdasa kova phiravi kotar po dat kaj ano jek gav ano Irako zhivinena isine trin prala, kolendar jek isine presedniko, dujro barvalo trgovco, trito verniko. Keda o pral verniko isine ko meriba, ale leske o prala ki vizita, ov phengja lenge: ‘Keda merava nandzarenma thaj pakjarenma ano skromno qefinja thaj ko mo kaburi hramonen-pishinen:

Savo shukaripe predstavinena e dunjajajke  laqipa

Odova ko dzanela kaj anglo Allah ka del hesapi

Keda sakola nepravdake ka ovel kaznimo, thaj sakola shukar bukajke ka ovel nagradimo

Panda so phengja lenge, redoja te keren vizita leske mezareske, kaj shaj dola vizitatar diso te ikalen-siklon. Thaj on shundele, o pral kova isine presedniko, jek dive  nakla kuzalo  mezarja thaj iringjape dzi ko pralesko kaburi, samo keda pashilo shungja kaj diso zoralo pelo ano lesko mezari,  thaj kotar i dar posigate nashla. Akshamesko dikla ano suno pe prale thaj ano suno puqlale: Prala, so isine odova avdive so me shungjum? Iringja leske dzevapi: ‘Odova isine qeliqno qekiqi kova pelo upari mande. Pendilo mange: ‘’ Diklan li kaj filan filan diveste jeke manusheske qerdili nepravda, a  tuna dzelan te azhutirinele-pomozhinele.’’ Ked ushtingja, akhargja pe prale thaj pe malen thaj phengja lenge: ‘Odova so amaro pral phengja te pisina ko lesko mezari valjandilo te pisina ko dajek javeresko. Oveni svedokja kaj kotar avdive na mangava vishe te ovav presedniko.’’ Pali pi odluka dengja haberi thaj e halifaske Abdulmelika ibn Mervana kova prihvatingja leski odluka. Palo disavow vreme I le da kergja vizita o  Melek meribasko. Ko meriba pe praleske dengja emaneti: ‘Keda merava qivma kuzalo mo pral thaj ko mo mezari pisin:

Ano save na dunjajake laqipa ka qere zevko

Odova kova verujnela kaj o Meleko leski dusha ka qinel

Thaj kaske tesno kaburi kher ka ovel.

 

Phengja leske te qerel vizita leske mezareske thaj te kerel dova leske te shaj o Allah te dele rahmeti. Pral phergja po amaneti thaj, trito dive palo pralesko meripa, pashola isine praleske groboste , shungja halabuka ano lesko kaburi sebepi kolako ka ikalena isine pi godi. Odoja rat dikla e prale ano suno  thaj puqlale: ‘’Prala,  da li alan amenge ani vizita?’’ Iringja leske dzevapi: ‘’Na. Keda dzaja nane vishe iriniba ki akaja dunjaja.’’ Phen mange sar isijan?’’ Iringja leske dzevapi : ‘Shukar isijum, palo tevbe thaj ikstifari kaj kergjum. Qaqipaske ani tevba isi qivdo sakova shukaripe.’’Palo dova puqlale : ‘Sari amaro pral?’’ Iringja leske dzevapi: ‘Ov i ano shukar drushtvo.’’ ‘So shaj te phene mange hari but palo tumaro hali’’, puqla palem? Pral irindza leske dzevapi ‘Odova so qereja siguripa ka arakhe. Odoleske qertu hazeri e dromeske kova adzikeritu.’’ Palo odova, lengo trito pral mukla e trgovina thaj po vreme dengja e  ibadeteske. Allah dengjale qave kova isine but sposobno trgovco kova but sigate vazdingja thaj bajrikergja o kapitali kova isinelen. Lesko dat na dikla but palo kapitali, thaj keda alo meribasko sahati, phengja pe qaveske: ‘Keda pratinejama  kotar o dunjaluko but neka perel tuke ki godi o meripa thaj bilaqipe e kaburesko.’’

Terbija keda meripe thaj dzenaza

Filed under: dersi — romanodersi @ 6:39 pm

Meripe isi qasha koja sako mora te pijela.  Dejipe godi ko meripa isi majefikasno drumo kaj e pohlepa palo dunjaluko achavelpe, jag palo amare strasti thaj bilachipe achavi, thaj amare mangipa anenpe ko jek normalno niveli.

Amaro gendo/cilji kaj akale teksteja lepara ki godi palo amare duznosti thaj obaveze premal o mule thaj te mothava o drumo sar te nakhavenpe, sar o islami mangela, nashalipe jeke kotar o qlani e familijako, dziko koj amenge pashe ja isi amenge amal.

Nagjaripe e Mulesko

Kobor i islami dela vazhnost e shuzipaske thaj higijenake sakole manusheske, majshukar dikhelape ano fakti kaj u mulo manush mekelape ano kaburi nagjardo. Akava, astarelape ko autentiqno/sahi hadis kova phiravela o Ummu Atijje, r.a, kote phenelape kaj, palo meripa, Pekambereske, s.a.v.s, qajake naredingja:

«Nandzarenla phanjeja 3 dzi 5 puti, ja pobuter, a ano posluno qiven kamfori thaj poshmineni kotar o sasti rig lake truposke thaj toveni jekto odola kotora e truposke sar so lelape abdesi!».

Akale kanunestar iklola samo o shehidi shehidi. Ov qivelape ki phuv pere rateja, kova na tovelape, thaj sebepi odoleski i kaj o rat ko Kijametesko dive ka ovel ispati-svedoko leske angazhiripaske ko Allahesko drumo. Dzanelape kaj o Pekamberi, s.a.v.s, pali mariba-bitka ko Uhudi, keda parunena isine e shehiden, naredingja: « Qivenlen ani phuv lenge rateja!».

Paqaripe e mulesko – qefini

Ano Islami sar pravilo na dela paqaripe samo e dzivde manushesko veq i e mulesko. Lesko trupo, isto, mangelape te ovel uqardo i akale situacijake majshukar i parne cefinja, so ko jek rig dela simboli e shuzhipasko, thaj amari nada kaj akale dunjatar nakavaja ani javer dunjaja bimrlame, shuzhe kotar o grehja akale dunjalukoske dzivdipastar. Pekamberi e islamesko, s.a.v.s, preporuka ,kaj shukare te phirava parne sheja, soske upralo lende, o mrlanipe but sigate diklola . Parne sheja thaj qefinja preporuka dendja i mule manushenge, so ki jek rig mangela te mothavel pali gajla kola sile o Islami palo manusha ani sakoja situacija. Ano hadisi kova phiravela o Semure b. Džundub, r.a, Pekamberi, s.a.v.s, preporuka dela: «Phiraveni parne sheja, soske on poshizhe thaj poshukar, thaj tumare mulen paqaren ano parne qefinja!»

Paruba, pratiba thaj phiravipe e dzenazako

Korokoro o procesi e keldibasko, pratibasko, phiravibasko e dzenazako isi qivdo ano uqo than kotar o Islamesko siklovipe. Ano hadisi e  Ebu Hurejre, r.a, shukar dikhelape kobor i bari nagrada odoleske ko keldini e muleski dzenaza thaj kova pratinela e dzenaza dzi ko kaburi . Allahesko Pekamberi, s.a.v.s,

obeqinela: « Ko keldini e dzenaza ka ovele nagrada sar jek kirati a odova kova mule manushe pratini dzi ko lesko grobo,  thaj beshela odote dzi na qivelape ani phuv, ka ovele nagrada sar 2 kiratja. Jek kotar lende, isi baro kobor baro o brego e Uhudesko,!». U Buharijasko mothavipe, ko puqipa: « Kozom bare o 2 kiratja?», Pekamberi, s.a.v.s iringja dzevapi: « Sar duj bare bregja!». Muklo i, keda pratina e dzenaza, te phirelpe anglo thaj palo late, lake saste thaj solake rigata, sem odoleste kova ko grast ili javer transportno sredstvo, ov, tedani, mora te dzal pali dzenaza. Akava po koreno araki ano hadisi kasko mothavipe hramonde pendzardutne muhaddisja Ebu Davud, Tirmizi, Nesai, Ibn Madze, Ahmed, Ibn Hibban, Bejheki, Tahavi i Tajalisi. Mangelape te mothavelepe i tej dozvolimo te phirelpe angle thaj palal e dzenaza,  soj odoleske si zoralo mothavipe kotar o Pekmaberi, s.a.v.s, preferirinelape pratiba e dzenazako palal. Alija, r.a, phengja: «Phiriba pali dženaza povredno kotar o phiriba angli dženaza, sar soj nama ano dzemahati povredno ando namazi kova kldinipe korkori!»

Dzenaza-namazi

I kaj nanenla e dzenaza namaz ni rukja ni sedza, akava ibadeti akharipe namazi. Akava namazi nane nishta nego dova e mule manusheske, ani koja molina e Bare Allahe te dela rahmeti, thaj te lokjarel dejipa e borxhesko ano kaburi thaj ko Kijameti. Odoleske but vazhno kaj ki dzenaza te len kotor pobuter manusha, a soj pobuter te oven vernikja thaj te pakjan ko baro Allah thaj leske te na qiven nisave amale. Ani Ebu Hurejra, r.a, mothavipe Allahosko Pekamberi, s.a.v.s, phenela: « Keda merela dajek muslimani, i leski dzenaza keldinena 100 muslimanja thaj molinenape leske, lengi dova ka priminipe!». Ano Ibn ‘Abbaseski, r.a, mothavipe o broj odolengo kola kldinena e dzenaza i potikno. Ano akava mothavipe Pekamberi s.a.v.s, phenela:

« Naka merel nijek muslimani, thaj leski dzenaza kldinena 40 manusha, kola e Allaheske na lena amale, thaj lengi dova tena ovel prihvatimi !». Keda kldinipe e dzenaza namazi but i vazno te phenenpe 4 tekbirja. Keda phenelape jekto tekbiri vazdenape o vasta, ano 3 javera tekbirja odova na kerelape. O vasta pandenape sar so pandenape ano javera namazja. Disave razlike isi keda kerelape namazi e dzenazako thaj sebepi dole razlikengo isi meshebi kaske pripadineja.Ano  hanefijsko mezhebi, palo jekto tekbiri, dzilavelape Subhaneke, plus:

Dželle senauke; palo dujto – salavati, thaj palo trito – dova, a palo shtarto tekbiri delape selami thaj dospinipe kldibe e  dženaza-namazesko.

Qivdipa ani phuv

Kaburi hrandelape kozom e kvash e manushesko trupo ja kozom o dzuksi, a shukari i pohor. Ko krajo-dno e kaburesko, ki rig e Kiblaki, ka pravelpe jek horipe, odoborom buvlo thaj lugo kaj o mulo manush shaj te resel, odoborom kaj oj shaj te qivelpe thaj o kaburi praktiqno aqol quqo thaj te ovel kerdo samo e phalenge kola redinenape thaj e phuvjake koja irinipe ano kaburi. Akava horipe akharipe lahd. Akaja praksa isile koreno ano Ibn ‘Abbasesko, r.a, mothavipe kotar o Pekamberi s.a.v.s, phengja: « Amenge o lahd a javerenge i o shekk!». Shekk, mangela te phenel qivdipa e mule manushesko ano mashkar e kaburesko, thaj akaleja Pekamberi, s.a.v.s, mangla i ano akava te na ova sar javera. Sakova manush qivelape ulavdo ano piro kaburi, a te isi mangipe, muklo i pobuter mule manusha te qivenpe ano jek kaburi, samo so sakova manush ulavelape kotar o javer mnaush puvjaja koja qivelape mashkar lende. Te isi situacija keda o manush merela ko pani, dur e phuvjatar, ka tovelpe, paqaripe ano qefinja, kldinelpe lake dženaza-namazi thaj ka ovel mukli ano pani.

So phenelape keda mekelape o mulo manush ano kaburi?

Keda mukaj e mule manushe ano kaburi  ka vakera: Bismillahi ve ‘ala milleti Resulillahi. Akava arakhela po koreno ano ‘Abdullah b. Omeresko, r.a, mothavipe kote phenelape kaj o Pekamberi, s.a.v.s, phengja: «Bismillahi ve ‘ala milleti Resulillahi» / «Allaheske naveja thaj ano dini e  Allaheske Pekambereske», dajek puti: «Bismillahi ve ‘ala sunneti Resulillahi» / «Allahoheske naveste thaj palo sunneti Allaheske Pekambereske», a dajek puti: «Bismillahi ve fi sebilillahi ve ‘ala milleti Resulillahi» / «Allaheske naveste, Allaheske dromeste thaj ano dini e  Allaheske Pekambereske».

Dejipa e gajretlukoske

Meriba e kamle manushesko isi nashalipe kova nashti ki dunjaja te platinipe. Samo jek nacin, dzi jeke thane, te tiknara e duk thaj te ikala e zhal odole manusheske,  jeke laqe thaj uteshno lafeja, kova shaj te ovel mehlemi-leko ranaka koja uli ano vilo odole manusheske.

Ani praksa Allaheske Pekambereske, s.a.v.s, asavko nacin dejipa gajreti isine pendzardutno. Ov, sar dikhelape kotar pobuter vakeriba, arakela isine drumo sar te pashol dzi ko odola kola arakhenape ani zhal dendindoj lenge sabri thaj qivindoj lenge ani godi pali nagrada kotar o Devel baro te aqile sabrlije thaj te qerde sar so mangelape ano akala phare momentja, kote akaleja mangla psiholoshki te oven poloke. Dikhen sar o Pekamberi s.a.v.s. delamen nasijati ko shukar lafi thaj mothavipa pere islamsko osecanja sar te pashova dzi ki familija e mule manusheske. Muhammed b. ‘Amr b. Hazm, r.a, phiravela kaj Pekamberi, s.a.v.s, phengja: «Baro Allah sakole verniko kova ano momenti e meribasko dela gajretluko thaj mothavi po osecanja pere praleske, ko Kijametesko dive ka oven uqarde qasno shejencar  thaj ovelen uqipe-dostojanstvo». Ano javer mothavibe, kola kotaro Pekamberi, s.a.v.s, phiravela ‘Abdullah b. Mes’ud, r.a, phenelape: « Ko dela gajreti thaj akaleja bajrikerela o sabrluko odole kaske dajek mulo, isile nagrada sar odova kaske dajek mulo i qerdza sabri!». Gajretluko shaj te delpe ko razno nacin. Bazicno, ano odola lafja e gajretlukoske valjani te molina e bare Allahe te del nagrada doleske koj ani zhal, te kerele zoralo, te akharelpe shukar akale probaja kotar o Allah dz.s. te oprostinel thaj te del rahmeti e mule manusheske. Usame b. Zejd, r.a, mothavela kaj jek Pekambereski qaj, biqalgja manushe te akharele thaj te mothavel leske palo meripe lake qavesko, kote o  Pekamberi, s.a.v.s, phengja akale manusheske: « Dza dzi olate thaj phen lake, qaqipaske, Allaheske pripadinela odova so lela thaj so dela, thaj oleste sa isile roko, te naredin olake te kerel sabri i neka adzikerel Allaheski nagrada!».

Keripa e habasko e familijake kaske mulo o manush

Keda desinipe o meriba, a posebno keda dajek isine kamlo sar soj: daj dat, qave, rom ja romni thaj javera, o familijake qlanja isi ano posebno situacija e zhalaki, normalno kaj ni na lena godja palo kerdipa e habasko. Ano asavke situacije palo Islamesko kodi, javer familijake pashe dzene, komshije thaj amala mangelape te dikhen odoja buti te keren thaj te anen habe ano lengo kher. Akava isile po koreno ano mothavibe kotar ‘Abdullah b. Dža’fera, r.a, kote phenelape: « Keda avela e informacija palo Dza’feresko meriba, Pekamberi, s.a.v.s, phengja: «Kereni habe e Dža’fereske familijake, soske olen akana isilen gajla!». Dikehna kaj Islameske kodekseja na mukena nijek detalji ano dzivdipa e manushesko thaj save paznja thaj briga pratainela sakoja situacija ani koja arakhelape o manush thaj dikhelape te reshinipe ko majshukar nacin. Samo bibahtake,  te dika  akava islamsko kodeks e ponashibasko  thaj te lokjara amen keda desinipe o meripe,buter amendar,  lele naisalmsko nacin, thaj poshminde te keren but baro habe odolenge kola isine ki dzenaza , ja irinenape kotar e dzenaza ano kher e mule manushesko!!!

 

Savi korist isile o mulo manush kotar o dzivdo?

a) dova e muleske

Mulo manush ka ovele korist kotar e dova e dzivdestar keda kldinelape e dzenaza ja palo dova, kera jek dova e muleske. Allahesko Pekamberi, s.a.v.s, kergja dova jek ko meriba jeke kotar leske amala-ashabja. Akakja dova piravel o Avf b. Malik,

r.a, : « Odoborom manglum akaja dovaja, kaj me manglum te ovav odova mulo manush!». So phengja o Pekamberi, s.a.v.s, ani dovaja e mule manusheske? Te dika: «Allahummegfir lehu verhamhu, ve ‘afihi va’fu ‘anhu, ve ekrim nuzulehu, ve vessi’ mudhalehu, vagsilhu bi-l-mai ve-s-seldži ve-l-beredi, ve nekkihi mine-l-hataja kema nekkajte-s-sevbe-l-ebjeda mine-d-denesi, ve ebdilhu hajren min darihi, ve ehlen hajren min ehlihi, ve zevdžen hajren min zevdžihi, ve edhilhu-l-Džennete ve e’izhu min ‘azabi-l-kabri ve min ‘azabi-n-nari» /

«Allah, oprostin mange thaj dele rahmeti. Zastitinle thaj jeftisar-oprostin leske dzunaja. Ker shukar lesko than beshibasko, thaj kerle baro. Tovle phanjeja, iveja thaj ledoja shuzarle kotar o dzunaja sar so shuzhareja parno shej kotar mrljanipe. Promin lesko ker polaqe jekeja, polaqe familija thaj polaqe romna. Qivle ano dzeneti thaj spasinle kotar e kabureski kazna thaj Jag».

b) perdipe biperdo ibadetenego (postibe, amaneti)

Te o manush kova mulo isinile obaveza te kerel ibadeti, a na kergjala, odova ka perel dajek leske familijatar ose leske naslednikendar. E’Aiša, r.a, phiravela o  hadisi kote  Pekamberi, s.a.v.s, phenela: «Ko merela, a aqilo dugo postibe, ka postinel leske majpashe dzeno!».

Ano Muslimesko mothavipe, Burejde, r.a, phiravela kaj jek dzuvli puqla Allaheske Pekambere, s.a.v.s: «Allahesko Pekamberi, midaj isinela duznost te postini jek masek da li me mora isijum te postinav lake?».Pekamberi, s.a.v.s, iringja lake: «Postin olake!». Dzuvli panda puqla: «Oj nikana na kergja hadzi, shaj li me te kerav olake?». Pekamberi, s.a.v.s, je iringja olake: «Ker olake hadzi!».

c) Irinipa e borxhesko

Te o manush kova mulo isinile borxhi, leske pashe dzene isilen obaveza te irinen o borxhi. Odova i najshukar te kerelpe panda te na kldinelpe e xhenaza. But i primerja kotar e praksa Pekambereski, s.a.v.s, kola mothavena palo odova. Sar soj primer, ano mothavipe e Džabir b. ‘Abdullahesko, r.a, kote o Pekamberi, s.a.v.s, na mangla te kldinel e xhenaza e manusheske kova isinele borxhi, dzi o  Ebu Katade, r.a, na lela upari peste te platinel lesko borxhi, tek palo odova Pekamberi, s.a.v.s, iklilo anglo dzemahati thaj klndidja e xhenaza!

d) shukar buti koja kerela e mulesko qavo

Sa so qavo kerela kotar o shukar buqa, dzala ano konto leske dajake thaj dadeske i thaj on ano dova isilen nagrada kote e qaveske kotar o sevapja nishta na cidelape. Isi but mothavipe kola mothavena palo dova saro soj kotar o Buharija, Muslim, Nesaija, Tirmizija, Ebu Davud, Ibn Madže, Malik, Ahmed, Bejheki ano kola ashabja puqena da li ka ovenle nagrada on thaj lengi daj thaj dat, te on lenge ulavena sadaka, ja kerena dajek shukar buti. Pekamberi, s.a.v.s, iringja lenge dzevapi kaj ka kovenle nagrada. Dova e qaveski pere dadeske thaj dajake prihvatinipe i but doprinosini e mule dajake ja dadeske.Ebu Hurejre, r.a, phiravela Pekambereske, s.a.v.s, lafja kola potvrdinena odova: « Keda o manush merela leske buqa pangjona, samo na ano 3 situacije: trajno-stalno sadaka dzandipa koleja javera koristinenape i thaj shukar barjardo qavo kova ka kerel leske dova!»

e) trajno sadaka – vakuf

Mulo manush ka ovel bari korist kotar e trajno sadaka, javer lafencar kotar o vakufi, dali o mulo manush mukla dova ja dajek odova qerela leske mangipastar palo lesko meriba. Odova shaj te ovel kerdipa e dzamijako, drumosko, bolnicako, qeshmako ili bilo so ka koristini e manushenge thaj sa dzi trajini odova  hajrati leske ka nakhel e nagrada thaj ov odolestar ka ovele korist, so dikhelape kotar o citirimo hadisi

f) siklovipe kova aqavgja

Sakova siklovipe, qitapi, nasijati-saveti thaj javer kova o manush mukela palo peste so ka koristinel e manushenge, ka ovel vrednimo ko Kijamtesko dive a o mulo manush ka ovele korist i palo piro meriba Te I dajek odova qerela kotar o leski familija, qivdo leske siklovipa, ka del e mule manusheske korist i palo lesko dzaipa kotar e dzivdipaski pozornica, sar soj mothavdo ano hadisi

Vizita e kaburengo

Vizita e kaburengo i korisno e mule manusheske, thaj i dzivde manusheske. Bimuklipe-zabrana te vizitirinelpe o kaburja-grobja, koja ano poshmiba isine aktuelno, promisali hadiseja koleja odova mukelape. Burejde, r.a, phiravela kaj o Allahesko Pekamberi, s.a.v.s, phengja: «Kergjum tumenge zabrana te kerelpe vizita e kaburengo, a avdivestar keren lenge vizita!».

a) savi korist isijamen te kergjam vizita e kaburengi

Bari korist isi odole kova qerela zijareti e kaburengoro soske te qivel peske ki godi kaj i ov jek dive ka pashlol ani odoja shudri thaj panjali phuv i kaj ka ovel samo habe e qirmenge. Ano but mothavipe kova belezhini o Ebu Davud, Nesai, Ahmed, Bejheki, Hakim, mothavelape kaj vizita e kaburengo lenape but bare lekcije, barjaripe o shukaripe, qivelape ki godi o ahireti, anela o asva ko akja thaj o vile ovena posetljiva thaj posuptilna.

b) korist e mule manusheski

Kotar e  kabureski vizita mulo manush isile bari korist . Odova i mothavipe selameja kova biqalelape mule manusheske thaj dovaja dzi ko baro Allah te oprostini leske grehja thaj te kurtnile kotar e dzenemeski jag. Odoleske keda posetina o kaburja, mangelape te irinape nakari lenge stanovnikja, soske on shunennamen,i ako amen odova nashti te dikha. Ko puqipa e Aiše, r.a, sar te obratinape e mule manushenge, Pekamberi, s.a.v.s, phengjaj lake vaqer:

«Es-Selamu ‘ala ehli-d-dijari mine-l-mu’minine ve-l-muslimine. Ve jerhamullahu-l-mustakdimine minna ve-l-muste’hirine. Ve inna inšaAllahu bikum lelahikun!» /

« Ne ovel mir upral o vernikja thaj muslimanja, stanovnikja akale kheresko. O Allah ne deltumen rahmeti odolenge kola angleder mule thaj akana sigate mule. Amen inshallah siguripa ka pridruzhinamen tumenge!».

But i shukar keda kerja selami mule manusheske, a keda keraja dovaja te irinamen nakhari e kibla.

c) drabariba –qitiba e Kuranekso ko kaburi

Dzande manushe-uleme sile sasave stavja palo qitibe e Kuranesko ko kaburja. Disave odova zabraninena, disave odova mukena. Odola kola zabranien akava pandena odoleja kaj nane nisavo hadisi ose praksa e Pekambereski kaj kerdili akaja buti.

So on dozvolinena i te akharelpe selami thaj te kerelpe dovaja e mule manusheske. Mangipe te opsrostinenpe o dzunaja bazirinenan ko Osmana b. ‘Affana, r.a, mothavipe kova phenela kaj o

Pekamberi, s.a.v.s, keda zavrsinipe isine o perdipe phuvja e kaburesko beshela isine upral o kaburi thaj phenela isine:

«Rodeni te oprostinelpe tumare praleske thaj molinentumen e Allaheske te ovel zoralo, ole ano momenti puqena!».

Odola kola mukena qiitbe e Kuranesko ko kaburja piro koreno astrena ano hasen-mothavipe, e imam Bejhekija kova ano Sunen phenela kaj ‘Abdullah b. Omer, r.a, isi mustehab te qitine poshmiba thaj krajo e surako El-Bekare, ko kaburi, palo qivdipa ano kaburi e mule manushesko. Imam Nevevi, isto, mothavela amenge o misla e  imam Šafijaski kova smatrinela kaj mustehab te qitinibe diso kotar o Kur’ani, a te qitinipe celo Kur’ani pana poshukar. Mangelape te phenelpe kaj shukar e mule manusheske te qitinibe diso kotar o Kur’ani ani dzamija ja khere, te moline e Allahe te del rahmeti e muleske i te dele piro oprost. Kedipa-grupno ano kher e mulesko thaj qitiba e Kur’anesko jase javer ibadetesko nane nisavi podloga ani Pekamebreski s.a.v.s. praksa thaj praksa leske ashabengi-amalengi, ni ani praksa jekto genereacijengo e muslimanengo.

December 5, 2011

jevme-ashura

Filed under: dersi — romanodersi @ 10:58 am

Bismillahir~Rahmanir~Rahim 

Rabbi shahsli sadri ve jersirli emri vahlu uktettu mil insani ve juhavli kavli ve elhamdulilahi rabbil alemin ve salatu ve selamu ala sejdina ejbija ve murselin ve ala ali ve ashabi juhseu bin sunetim jevme u din allah dzealna minhum ve min ledhine amenu ve amilu salihat vetevas  bi hak vetevas bi sabr amin ja rabil alemin thuma ema abad

sel. al.

Poshmiba  neve hidzretske (1433) bersheja anglo amende isine jek shukar dive, dive “Jevmu Ashure” (kova perela deshto dive e masekesko Muharrem). Odova i dive kova akharipe “Idu-l-enbija” (Bajrami e Devleske Pekamberengo).

But hari Devleske Pekamberja kola nakle  , a nane pande akale diveja, thaj kaj o Allah dz.s. pere Pekamberenge ano bilosavo naqin mothavgja palo rahmeti akale divesko. Allah dz.s. ano Kur’anu phenela kaj o vreme ulavgja ko deshuduj masek, thaj kotar deshuduj masek shtar isi ulavde (Eshuri-hurum). Odola i masekja ano kola na isine muklo te qorelpe rat thaj te kerelbe mareba. Panda anglo Islami, thaj palo dova muslimanja akceptirindelen. Kotar odola ulavde shtar masek jekto isi Muharrem, palo odova Redzeb, Zul-kade thaj Zul-Hidzdze. Sar so dikhena, jekto masek ani amaro hidzretsko bersh isi jek kotar o maseka kola ulavenape thaj ando kaste arakhelape jek mubarek dive. Deshto dive e Muharremesko ja Jevmu ashura isi mubarek dive thaj sa o narodja anglo Islami ikerdele thaj poshtindele.

Phiravi o  Ibni Abbas radijallahu-anuhu kaj o Devlesko Pekamberi s.a.w.s, alo ani Medina, thaj odote arakla e  Jaudijen (jevrejen, kola dzivdinela isine odote) kaj  postinena akava dive (jevmu ashura), o  Devlesko Pekamberi puqlalen:

“Soske, (kole sebepestar) odova kerena?” On dendele dzevapi: “Akava i o dive keda o Allah kurtalidza e  Musaa a.s., Benu Israilen thaj leske nipjen”. Dzanelape kaj odova dive o Faraoni thaj leski vojska isine uqarde panjeja ano  Lolo denizi, thaj kaj o Allah dz.s. kurtaljindza e Mussa a.s.

On phenena kaj sebepi doleske postinena kote mangena te den respekti palo dova dive. Allahesko Pekmaberi s.a.w.s, iringja lenge dzevapi: “Amen isijamen poreklo tumendar thaj ov (Musa a.s.) amenge pashe thaj amen le priznaina  sar e Allaheske Pekambere thaj i amen ka postina.Tedani o  je Pekamberi  naredingja te postinipe akava dive sa dzi na ali e naredba palo postiba e Ramazanesko. Aviba e naredbako palo masekesko  postiba (Ramazani), Allahesko Pekamberi s.a.w.s, isi kerdili doleske kaj te kerelpe razlika mashkar amende, jevreja thaj kristijanja (soske on ko jek piro naqin ikerena sine akava dive), thaj ov phengja kaj amen te postina 3 dive (enjato, deshto thaj deshujekto dibe e Muharemesko). Akale diveja isi pande disave situacije thaj Gazalija ano piro qitabi mothavi sa soj ulo ko akava dive. Panda te nakha ko akava mothavipe palo akale divesko, te citirina jek hadisi ano koleste o Allah dz.s. mothavela kobor i vazhno o postibe thaj phenela: “ Vash palo postibe Jevmu-Ashure, me ka  lav lafi ko Allaho thaj ka molinavle kaj odoleske ko postini odova dive  kaj odova te ovel leske sar kefareti (e dzunajenge kola kergja ano bersh kova nakla)”.

Kotar akava  hadisi dikhelape shukar kaj  postibe e  jevme-asuru shukar thaj odova ko postini ano alav e Allahesko isile bari nagrada. Keda qeraja lafi palo akava ulavdo masek Muharem,  Allahesko  Pekamberi s.a.w.s, phengja panda akava:

“Palo  farz postiba (Ramazani)  Allaheske je majlaqo  postibe kova postinipe ano akava masek  (Muharrem).”

Amende o sufije (dervishja) isilen tabijati te  postinen jekto desh dive e muharremesko, thaj deshto dive te kerelpe ashura. Akava i leparipa ki situacija keda e Nuheski a.s. brodi aqilo ano brego Dzebelu-Dzudijji, keda qedinde sa soj habasko ko brodi te kerelpe jek jekethane-zajedniqko a sar na sine but kotar o habe, sasostar pohari, kerdili disavi qorba (kasha), thaj akava isine lenge te haple. Ano disave amare phuvjake thana akava i tradicija, pobuter muslimanenge khera qerena ashura thaj na mangelape te aqaven akaja tradicija.

Akava sar so dikhelape panda jek situacija koja leparipe ko Nuh a.s.thaj lesko narodo, thaj e vernikeknge dela zoralipe te oven samo kuzalo Allahu u ita’atu (te ovel shundo).

Musasko a.s. phiravdipe prekalo Lolo denizi. Odova i Jevmu-asura. Ibrahima a.s. Nemrud frdela ani jag te tablol, thaj so ovela? Kerdili jek bari jag, kolake niko nashti isine te pashol. Thaj keda e  Ibrahim a.s. frdinde ani jag kotar jek katapulti, te dika so ovela?! Avela o Ibrahim a.s. Dzibril-emin thaj phenela leske: “Biqalgjam o  Allah te anav tuke e  meleko kova ka pudel kaj e jag te aqol, thaj te kurtaline”. Phenela o Ibrahim a.s.: “Allah dzanela pali mi situacija thaj me na rodava nikastar azhutiripe samo kotar o  Allah”. Palo dova alo ajeti: “Ja naru kuni berden ve selamen …( O, tu jag, ov shudri thaj te kurtlinele…).”

Phenena o mufesirja, kaj palo akava “Berden” (shudro) na alo “Ve selamen” ( thaj te kurtalinele) Ibrahim a.s. ka ovela isine ledo, soske o Allah so phenla odova da ovela. Sar so dzanelape kaj e jag samo tablola, przhinela qaqipaske o  Ibrahim a.s. ka ovel isine ledo te na avela isine da akava te kurtalinela. Akava i  Jevmu-ashura.

Ko akava dive  o Junus a.s. isine kurtalimo kotar o maqo. Ko akava dive o Sulejman a.s. isi ando ani proba keda isine lestar lelilo o barvalipe thaj zoralipe, thaj ko akava dive o Allah dengjale po rahmeti. Ko akava dive o Allah dz.s. Ejjubeske a.s. palo pharo nasvalipe thaj nashaldipe e barvalipasko, irindza o sastipe thaj barvalipe. Jusuf a.s. ko akava dive isine ikaldo kotar o bunari. Sebepi sa akaleske akava dive akhargjola Idul-enbija.

Phiravi o Mes’ud radijallahu-anuhu kaj o Devlesko Pekamberi phengja: “Allah dz.s. ulavgja 4 dive, ulavgja 4 masekja, ulavgja 4 dzuvlja ano Islami, ulavgja 4 vodze kotar o narodi, 4 manusha kola baro mangipa palo Dzeneti thaj mangena te oven odote.  Dive kola ulavgjona  isi dzu’ma, majlaqo dive. Phenela Devlesko Pekamberi:” Isi jek momenti ano dova dive (Allah dzanela kova i dova momenti), thaj tej lesko robi akharelale ano odova momenti dovajaja, so bilo te rodel kotar e dunjaja ja kotar o ahireti o, Allah ka dele”.

Dujto dive isi je Jevmu-arefe. Allah dz.s. akhari e  meleken thaj phenela lenge: ”Dikhen me roben, on ale qinde, prashina uqarde, qinde truponca, oveni svedokja kaj me jeftisarava –oprostinava lenge”. Trito dive isi Jevmu-nahret (kurban) thaj shtarto dive Idi-l-fitr. Akala i shtar dive.

Maseka kola ulavenape isi , jekto isi Redzep,  Zul-Kade, Zul-Hidzdze thaj Muharrem.

Dzuvlja kola Allah dz.s. ulavgja, jekto isi Merjema (qaj e Imraneski thaj daj e Isaa a.s.), Hatidza ( romni e Allaheske Pekambereske, jekto vernica), Asija ( qaj e Muzehamaski thaj romni e Faraoneski), kote akava najshukar primer kaj ano bilosavo situacija shaj te ovelpe laqo mu’mini, thaj shtaro isi hazreti Fatima (qaj e Allaheske  Pekambereske).

Vodze kotar o narodi, sakova narodi isile pere vodza: Muhammed a.. isi vodza e  Arapengo, Selmani Farisija vodza e  Perzijancengo, Suhejbe vodza e  Vizantengo thaj Bilal Habesija vodza e  Habesinanego.

Shtar manusha kola isilen baro  mangipa  te oven e Dzeneteske stanovnikja isi  : Hazreti Alija radijallahu anuhu, Selmani Farsija, Ummar Ibn Jasir (odova i terno manush kola nashalgja i pe daj i pe dade sar shehidja, a leske i o akja isine tarde, thaj odoleske o  Muhammed a.s. kergja dova palem te dikhel, o Allah dz.s. lela akajaPekambereski dova thaj palem dikla . Sar? To Ov najshukar dzanela), thaj Mikdad Ibn Esved.

Te irinamen akale diveske. Majbitno isi kaj o Allahesko  Pekamberi phengja kaj odova dive i shukar te postinelpe. So mangela te phenel kaj na naredingja. Isine naredimo , samo avipaja e Ramazaneske postiba, Pekamberi phengja : “Ko mangela ne postini, a ko na mangela ne hal maro”. Ko na postini nanele dzunahi, a nanele ni sevapi.

Ano piro qitabi , Gazalija panda mothavi kaj odova i dive keda lelili e tevba e Adem.a.s Odova i dive keda jekto brishin pelo upari phuv.

Save na rigata te dika akava dive, ka araka kaj akava jek baro dive.

Allahesko  Pekamberi Muhammed a.s. phengja:

“ Isi pandz vaktja keda o Allah dz.s. naka irinel e dova pere robeske” ano dola pandz vaktja Muhammed a.s. kuzalo mubarek rat(Lejle-Berat, Lejle-Kadr thaj angleder o  Bajrami) qivela isine i rat Jevmu-asure (deshto rat Muharemeski). Allahe mangelape te moline, sar so ani Kur’anu phenenlape :”Molinen e Allaha dz.s. bizo qibri, suzhe vileja”, a ano akala momentja akava mangelape te koristinelpe, soske o Allaho pere robeske ka qerel kabuli, te nak i akaja dunjaja, siguripa ka qerel ano Ahireti. Allah but thana ano Kur’ani qivela amenge ki godi  kaj o  Ahireti poshukar kotar akaja dunjaja.

Odoleske verniko na tromala kaj akaja dunjaja te hovavele, kaj te bikinel odova so na merela, a shaj te phena kaj o manusha avdive ponashininenape qudno: bikinde o alteni  jeke “obiqno ogledaloske-ajnake”, soske akaja dunjaja “obiqno ajna-ogledalo” (ko jek momenti dikheja ti slika, thaj palo dova nashalgjola). Ahiret isi pravo “alteni”.

Te da fundo-krajo akale vakeribasko jeke hadiseja kotar e  Allahesko  Pekamberi, kote phenela : “Majshukar kotar mo  ummeti isi odola kola majbut siklona  Kur’ani thaj isilen dar kotar o  Allaha dz.s. ”. So mangela te phenel kaj e rat Jevme Ashura mangelape te nakhave ano siklovipa e Kuranesko, thaj but shukar te perel amenge ki godi i amare mule kola gele ko Allah dz.s.

1433 hidzretesko bersh

Filed under: hutba — romanodersi @ 10:56 am

E Allaheske naveste so dela pokovlipe sarinenge thaj odolenge kola pakjana

Najs kera e Allaheske, Allaheske kova kergja sa o dunjaje, najs keraja rahmeteske thaj nimeteske kova delamen. Anen salavat thaj selami upral posluno Pekamberi a.s., uprali leski familija, upral leske amala-ashabja thaj sa odola kola dzivdingje thaj mule qaqipaja-istinaja ko poro vilo thaj buti .

Kamle prala , phenja thaj terne manusha.

Anglo disave dive isine historikuno momenti kova sakova bersh perela amenge ani godi, thaj kova sasave dineske programencar obelezhinelape. Momenti kova alo amenge isi Nevo muslimanenego bersh kova isine dzumajako 25.11.2011  keda kuvdza 1433 bersh e hidzrako. Kaj dikhelape lako  znacaj? Soske akava momenti amenge odoborom bitno? Soske sakole bersheste keraja lafi palo akava dogadjaj?

Znacaj e hidzrako but baro , soske e hidzra vakeri palo korkori amen, pali amari historija. Vakeri amenge kobor lungi tradicija isijamen, vakeri amenge kobor isijam ki lumjaki-svetkso scena, vakeri amnege kaj isijam faktori bizo kaste nashti ano sa lumjake buqa, vakeri amenge kaj isi muslimanja thaj islami ki phuvjaki kugla. Ruhikano barvalipe jeke narodesko dikhelape ano leski historija, thaj amen qaqipake isijamen baro ruhikano barvalipe.

Sa o dogadjaj kola desisalile ani historija e islameski panda i avdive kelena bari uloga ano dzivdipa e muslimanengo, nane akala dogadzaja bizo znacaj dogadjaja kola desisalile thaj palo odova bisterdile. Bas kontra, sakova dogadjaj i avdive isile po uticaj ano amaro dzivdipa kolenda e hidzra, phiravipe e  Muhammed a.s., kotar e Mekka ani Medina lela but baro than.

Hidzra ano qibjako konteksi isi mukipe ja dzaipe bilo sostar. Manush shaj te kerel hidzra thaj te mukele pi phuv, manush shaj te kerel hidzra kotar pere grehja kote ov ka nakhavelen, shaj isto te kerel hidzra i ko javer dunjaja.

Ani historija e islameski isine but hidzre poshmiba kotar o Adem a.s., kova kergja hidzra kotar o dzeneti ki phuv. Ov mukla odova soj poshukar, soj polaqo soj trajno thaj alo ki phuv koja nane trajno-nakhavni.

Nuh a.s. pere brodoja kergja hidzra nashindoj kotar e baro phani -poplava, nashindoj kotar e phuv  ani koja o manusha  na mangle te den dzevapi ko Allahesko akhariba, kote nashindoj javere vernikencar alo dziko jek than kova o Allah odredingja leske .

Ibrahim a.s., kergja hidzra e Hadzera thaj e Ismaileja, kergja hidzra dzi ko baro than Mekka, ani koja e Hadzera thaj Ismali aqile thaj  piro meriba  adjikerde .

Musa a.s. kergja hidzra nashindoj kotar o faraoni , kote garvgjape ko Pekamberi Suajbi a.s ano than Medjena, palo odova palem po dujto drom qerela hidzra kupate pe mileteja Benu Israil dzi ki phuv devlestar lenge obeqimi kote palem nashela kotar o faraoni te kurtalinel po mileti kotar polugo cidiba thaj na shukar buqa kolencar arhenape isine sakova dive.

Thaj i amaro Pekamberi nek ovel salavati upral leste, kergja hidzra mukindoj poro bijandi diz Mekka dzi ki Medina. Hidzra na isine loki buti. Morandilo te mekelpe sa so isile o manush, pere khera, thaj phuvja sejime palmencar, grasta, deve, barvalipe thaj alteni thaj te avelpe quqe vastencar ani Medina. Akava isine testi palo imani, testi zoralipasko thaj kobor o manusha ko lafi, testi kova ulavela e muminen-verniken kotar o munafikja. Odola kola pobuter kamle akava phuvjako dunjaluko, kola na cidela isine lengo vodzi e dzenneteske thaj leske shukaripaske,  thaj odola kola nashti isine te muken sa odola dunjake ukarsja aqile ki Mekka , a sa odova qerena samo te ikeren odova soj nane lengo. Odola kola zorale pakjana isine ano Allaho, kola dzan isine palo Pekamberi, kolenge o dzeneti isine polaqo kotar e prahoski phuv, kola ano mir mangle te iqeren po dini, on mukle e phuv odolenge kola pakjana isine ano putja thaj piro mir arakle ani Medina.

Kamle prala , isima dar kotar jek argumenti kova mora tumencar te ulavav? Jek puqipa kova qivelape sarinenge amenge thaj palo kova mangelape saren te besha tha te misina palo odova te shaj la kan  kobor i baripe odolesko so qerde o Pekamberi thaj leske ashabja-amala. Amen sar dikha savo o stanje e islamesko thaj e muslimanego ko akala phuvja. Momentalno shuqur e Allaheske amen isijamen shaipe ki mira te praktikujna amaro dini thaj niko na delamen zori odova te na kera, samo puqiba isi so ka ovel tej akava stanje promindzola jek dive, te ani akaja phuv nashalgjola sloboda palo dini, te nashti te iqera amaro dini sar so qera akana, te na ovela amenge muklo te prava dzamije, te mothava o dini, thaj javer dineske aktivitetja,  ka ova hazeri te meka sa odova so isijamen akate, ka meka li akava standardi kaj isijamen akate , standardi upral kova siklilam, thaj te irinamen amare qerenege thaj amare phuvjake??? Siguripa kaj disavenge akava ka perel but phare. Disave na ka qeren but godza. O devel majshukar dzanela sar ko ka qerel ki akaja situacija.

Palo akava amen mora te misina te dzana sar te qivamen ani asavki situacija . Molinava e gudle Allahe kaj o muslimanja ano celo sveto isilen perdi dineski sloboda thaj ka ne mora nikastar thaj nikotar te nashen kaj te iqeren po dini.

Kobor i baripe e hidzrako vaqeri amenge o argumeti kaj e hidzra leparipe ano konteksi  jekto hadisesko kotar pobuter hadiseske qitapja e kote ano pendzardutno  hadisi kova phiravi o Omer r.a. phenelape: Shungjum e Pekambere s.a.v.s., kaj phengja: “Qaqipaske buqa ceninape sar o nijeti; thaj sakole manusheske perela odova so kergja ki godi! Kaski hidzra e Allaheske  thaj leske  Pekambereske, odoja hidzra i ano alav Allahesko thaj leske Pekambereske, a kaski hidzra isi ano korist akale dunjajake,ili sebepi e gjuvlako kola mangela te zeninipe, leski hidzra  kerdi sebepi doleske soske preselingjape”. (Buhari thaj Muslim)

Akalestar shukar dikhelape kaj iskrenost ano nijeti panglo e hidzra, thaj odova kova kerela hidzra ano alav e Allahesko thaj leske Pekambereske ka ovel nagrada ko Allaho, a odova kova kerela hidzra  neiskreno, sebepi e  dunjalukoske ja pe zhenibaske na perela ani hidzra kolake pipadinela nagrada, soske o buqa isilen pi vrednost sar so kergjan to nijeti.

Allah ano but thana leparie hidzra sar ini e mudzhiren kolen vazdela i kolenge obeqinela bari nagrada, o baro Allah phenela:

    ” Allah isi qalardo-zadovoljno kotar o jekto muslimanja, muhadzirja thaj ensarja, thaj sa odolendar kola sledinenalen  thaj shukar buqa qerena. Thaj i on zadovoljime : Olenge ov-Allah kergja gotovo o dzeneteske bashqe, ano kola phanja ka nakhen, thaj on ka oven thaj ka beshen veqno. Odova i baro suksesi-uspeh.” (Et-Tevbe 100)

Jekto muhadzida upejinde sebepi pobuter buqengo.

Jekto : Isine qalarde-zadovoljimr pere Devleja.

Dujto: Sakotar sledinena isine e Pekambere.

Trito: Isine iskreno premalo Allah, thaj iskreno premal korkori peste.

Shtarto: Lele khan kaj uspeh beshela ano zoralo imani dzi ko Allah dz.s.  thaj kaj o dzeneti than kaske mangelape te borinenpe, a na akaja qikali phuva koj aqola palo lende.

Akala isine disave  pouke e hidzrake kova laja  kotar akava historikuno dogadjaj.

Molinava e Bare Devle kaj ov te ovel qalardo amendar thaj i amen te ova qalarde e Allahea thaj te sledina e jekto muhadziren ano shukaripa, kaj o Allah te delamen dzeneti thaj poshukaripe.  Molinava e  Bare Allahe te ovelamen korist akale poukendar kola shungjen, te iskoristina  akava nevo muslimanengo bersh poshukar ze o bersh kaj nakla, o Allah te barjarikel  ibadetja ando late, te durjarinelamen kotar o haramja thaj sa odolestar soj nane shukar

Amin.

Dove kotar o Kurani

Filed under: Kotar o Kur'ani — romanodersi @ 10:34 am

Dove ando Kur’ani – الأدعية من القرآن الكريم

بَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّكَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ * رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِنَا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَيْنَا إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ

RABBENA TEQABBEL MINNA INNEKE ENTES-SEMI’UL-‘ALIM. RABBENA WEDŽ’ALNA MUSLIMEJNI LEKE WE MIN ZURRIJJETINA UMMETEN MUSLIMETEN LEKE WE ERINA MENASIKENA WE TUB ‘ALEJNA INNEKE ENTET-TEWWABUR-RAHIM.
1) Devleja Bareja, le amendar, soske TU, qaqipaske, sa shuneja thaj sa dzaneja! Devleja Bareja, ker amendar dujendar TUKE te  ova odano-besalije, thaj amare qave te oven TUKE odana-besalije, thaj mothav amenge amari tradicija thaj jeftisar mange, soske tu leja igfstifari! (Al-Baqara,127-128)

Pobuter dovaje kotar o Kur’ani qereni download majtele:

Dove kotar o Kurani

Namazi

Filed under: namazi — romanodersi @ 10:14 am

Sar kldinipe o Namazi

uhlaren akate: Namazi

 

Next Page »

The Rubric Theme. Create a free website or blog at WordPress.com.

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.